Home » Basisingrediënt: knoflook

Basisingrediënt: knoflook

Geschreven door Anne-Marie Geschreven op 27 augustus 2026 in Basis

In deze nieuwe aflevering over basisingrediënten gaan we het hebben over het basisingrediënt knoflook.

Wat is knoflook?

Knoflook (Latijnse naam Allium sativum) is een bolgewas uit de look- of narcisfamilie en is nauw verwant aan ui, prei en bieslook. Het staat bekend om zijn sterke, aromatische geur en smaak, en wordt wereldwijd gebruikt als smaakmaker in diverse keukens. Knoflook groeit onder de grond als een bol die uit 10 tot 20 teentjes bestaat.

Geschiedenis van knoflook

Knoflook heeft zijn oorsprong in Centraal-Azië (o.a Oezbekistan en Georgië). Al rond 3000-3500 v.Chr. werd het intensief gebruikt en gekweekt in het oude Egypte. Via handelsroutes verspreidde knoflook zich snel over de wereld.

Soorten knoflook

Er is verse knoflook (met groen steeltje, milder) en gedroogde knoflook (langer houdbaar)

Eigenlijk kunnen we onderscheid maken tussen twee soorten: de hardnekkige (hardneck) en zachte (softneck) knoflook.

Softneck garlic:

Artichoke: De meest voorkomende soort in onze supermarkten. De bollen hebben veel tenen en een milde smaak;
Silverskin: heeft een dunne, witte schil en de smaak is heel scherp.

Hardneck garlic:

Purple Stripe: Dit zijn knoflookbollen met een paarse schil. Deze heeft een sterke en ietwat pittige smaak;
Rocambole: Deze herken je aan de grote bollen en dus ook grote tenen, en heeft een rijke en volle smaak;
Porcelain: De grootste bollen van de hardnekkige soorten, maar wel met een milde, zoete smaak.

Naast witte knoflook is er ook nog zwarte knoflook. Dit is geen ander soort, maar gefermenteerde knoflook. De knoflooktenen worden voor een langere tijd blootgesteld aan warmte en vocht. Door dit proces kleuren ze zwart en krijgen ze een zoetere, milde smaak.

Voedingswaarde basisingrediënt knoflook

Knoflook heeft veel verschillende gezondheidsvoordelen, doordat het veel antioxidanten en ontstekingsremmende eigenschappen bevat. Zo kan knoflook bijdragen aan het verlagen van je bloeddruk, het versterken van je immuunsysteem en het bestrijden van ziekteverwekkers in je lichaam.

Knoflook is zeer caloriearm: één rauw teentje (ca. 2 gram) bevat slechts 3 kcal.

Gerechten met het basisingrediënt knoflook

Begint niet bijna ieder gerecht met: fruit een uitje? In onderstaande gerechten spelen uien wat meer een hoofdrol!

Aioli
Kruidenboter
Knoflookbrood
Spaghetti aglio olio
Gambas al’ajillo
Garnalensalade met knoflook
Gepofte knoflook uit de oven
Bagno cauda
Knoflooksoep

Spreekwoorden en gezegdes

Ik moet eerlijk zeggen dat ik de spreekwoorden die ik gevonden heb persoonlijk geen van allen ken…

Hij kijkt als een bok die knoflook eet: Onvriendelijk of nors kijken.

Iemand knoflook geven: Iemand een pak slaag geven (afranselen).

Knoflook maakt het goed: Een uitspraak die de culinaire kracht van knoflook benadrukt.

Knoflook dragen: Van oudsher geloofde men dat knoflook dragen beschermt tegen onheil (een vorm van bijgeloof)

Trivia

Wist je dat:

In de Middeleeuwen werd knoflook geacht de duivel en heksen weg te houden en te beschermen tegen de pest. Knoflook kan inderdaad bacteriëndodend werken dankzij de component allicine. In de klassieke literatuur is knoflook ook genoemd als een middel om vampieren af te weren.
In Egyptische graven (ca. 3200 v.Chr.) zijn afbeeldingen en resten van knoflookbollen gevonden.
Knoflook werd gegeven aan arbeiders die de piramides bouwden om hun kracht en productiviteit te verhogen. De Papyrus Ebers (een medisch document) vermeldt knoflook al 3500 jaar geleden.
Romeinse soldaten aten knoflook omdat men geloofde dat het de spieren versterkte en moed gaf.
Tegenwoordig wordt ongeveer driekwart tot 80% van de wereldwijde knoflookproductie gerealiseerd in China.